Ali Oğuzhan VURAL

Ali Oğuzhan VURAL

a.oguzvural@gmail.com

Mutfak Robotu Yemek Yapar mı?

06 Ekim 2021 - 07:46

1980-1990’li yıllarda hepimizin hayatına yeni bir kavram girdi. Robotlar. Özellikle mutfak robotları Türkiye’de pazara açıldı ve ev hanımları bu robotları merak ediyorlardı. Gerçekten bazılarımız ise yemek yapan mutfak robotlarını düşlüyorduk. Halbuki soğan kesip rendelemeye yarayan bu aletler üretici firmaların pazarlama departmanının dehasıyla robot olarak lanse edilmişti. Peki gerçekte bir robot nedir?
Sizleri bir profesörle tanıştırmak istiyorum. Bu profesör bir üniversitede ders verirken canı sıkıldığı için bazı öyküler yazıyordu. Utana sıkıla yayınevine yolladığı öyküler basıldığında milyonlarca insan bu öyküleri çok beğendi ve yayınlanan bu kitap satış rekorları kırdı. Bunun üzerine profesör kariyerine o yönde devam etti. Bu profesörün adı Isaac Asimovdu. Asimov yazdığı onlarca kitabın yanında yeni bir şey keşfediyordu. İnsanlar için bir hedef. O hedefin adı robotlardı. Üstelik bunun kanununu gene Üç Robot Yasası kitabında ortaya koyuyordu.Elbette bu hedef imkansız değildi. Asimov bilimle uğraştığı için fikirleri de mantıklıydı. İşte o zamandan sonra insanlar yeni bir hedef belirlediler; robot yapmak.
Bazen akşam haberlerinde liseli bir genç robot yaptı veya üniversiteli gençler robotları yarıştırdılar gibi haberler çıkıyor , bu haberlere gülümseyerek bakıyorum. Mutfak robotları hala aynı isimle satılmaya devam ediyor. Bir dönem Arçelik reklamında Çelik isimli bir robot bizleri gülümsetti. Ancak sizlere bir gerçeği söylememe izin verin. Etrafınızda gördüğünüz hiçbir şey robot değil. Robot tanımı gereği kendi kendisine düşünür ve öğrenir. Yani çocuğunuza aldığınız teknik serisinden robotu yürüten çocuğunuz robotik kodlama yapmıyor. Bir tür uzaktan kumandalı araba kontrolü yapıyor.
Peki robotun sahip olması gereken yapay zeka nedir? Efendim ben herşeye meraklı bir insan olduğum için vaktiyle bilgisayar programcılığı ile ilgili kurslara gitmiştim. Orada hazır bunu öğrenirken yapay zekayı da öğreneyim diye düşündüm ancak hoca yoktu. Bende kendim öğrenirim dedim fakat ne nette nede kitapçılarda tek döküman yoktu. Bilgisayar mühendisi bir dostumu aradım son çare. Nasıl oluyorda makina kendi kendisine öğreniyor diye sordum. Elektron öğreniyor dedi. Tüm gizem çözüldü benim için. Bilgisayarlar aslında elektronları kullanır. Elektronun öğrenmesi demek kodladığınız yapay zekanın kendi kendisine düşünme ve öğrenme yetisini kazanabileceği anlamına geliyor.
Yapılan tüm araştırmalara rağmen hala düzgün çalışan bir robotumuz yok. Belki önümüzdeki on sene içinde yapay zeka gelişir ve güçlenir. Bizlerin de o filmlerdeki gibi robotları olur. Ancak burada bir mantık sorusu gündeme geliyor ve benim gibi meraklı insanları kara kara düşündürüyor. Ya yapay zeka insanı tehdit olarak görürse? Çünkü üç robot yasasına (Asimovun kuralları) göre bir robot insana zarar veremez. Şayet yapay zeka insana saldırırsa fişini çekeriz. Ama tüm santralleri ve bilgisayar sistemlerini kontrol eden bir yapay zeka olursa ve insanı tehdit olarak algılarsa o zaman nasıl bir yol izlenecek?
Evet bu sorunun cevabını biz değil belki torunlarımız düşünecekler. Çünkü bizim için robotlar mutfağımızda patates soğan doğrayan makinalar olarak kalacaklar uzun süre. Evin gerçek reisi hanımlarımız da yemek yapan bir robotun düşünü kurmaya devam edecekler.

 

YORUMLAR

  • 0 Yorum